|
|
Genel Bilgiler
Yüzölçümü: 15.853 km²
Nüfus: 1.602.908 (2008 Yılı Kaynak:Türkiye İstatistik
Kurumu)
İl Trafik No: 33
Türkiye’nin
81 ilinden 33 kod numarasıyla anılan, yüzölçümü yaklaşık 16.000
km2. ve 2007 yılı nüfus sayımına göre toplam 1.602.908 kişilik
nüfusa sahip olan ve eski adı İÇEL olan MERSİN ili doğusunda
Adana, batısında Antalya, kuzeyinde Niğde, Konya ve Karaman
illeri, güneyinde ise Akdeniz ile çevrili olup, Taşlık
Kilikya’nın tümünü ve Ovalık Kilikya’nın Berdan Çayı havzasını
kaplar. Kuzeyden Toros dağlarının en yüksek tepelerine kadar
uzanan yaylaları içine alıp, doğu Akdeniz boyunca güney batıya
doğru uzanır. Dağlık alanlar kratase, eosen, miosen ve pliosen
tortularından ibaret kireç taşı tabakalarından, ovalar ise IV.zamanda
başlamış olan alüvyon birikmesiyle oluşmuştur. İldeki Toros
Dağları genç dağlardır. Toroslar'ın Mersin bölümünde kalan kısmı
Bolkar Dağları adını alır. Bolkarların en yüksek yeri 3524 metre
ile Medetsiz Tepesi’dir. Orta Toroslar'ın geçit verebilen yeri
Gülek Boğazıdır(1050 m.). İkinci önemli geçit ise Mut ilçesi
yakınlarındaki Sertavul Geçidi’dir. İl’de birkaç set gölünden
başka göl yoktur. Silifke’deki Akgöl, Keklik Gölü ve Paradeniz
gölleri deniz bağlantılı olduklarından suları tuzlu olup, bol
balık yaşamaktadır.
Bitki örtüsü genellikle Akdeniz iklimine uyum sağlayan maki’dir.
Defne, Yabani Zeytin, Keçi Boynuzu, Mersin, Zakkum, Böğürtlen ve
Kuşburnu’dur. 100-1000 m. arasında Meşe, 100-1200 m. arasında
Kızılçam, 1500 m. Karaçam ve 2000 m. yüksekliklerde Sedir ve
Ardıç Ağaçları yer alır.
Turistik bir il olan MERSİN’E bağlı ilçeler şunlardır: Akdeniz,
Anamur, Aydıncık, Bozyazı, Çamlıyayla, Gülnar, Erdemli, Mezitli,
Mut, Silifke, Tarsus , Toroslar ve Yenişehir'dir.
Mersin’in akarsuları Deliçay, Efrenk Deresi (Müftü), Tece Deresi
ile batıda Lamas çayı ile Mezitli çayından ibarettir. Anamur’da
Dragon Çayı, Tarsus’ta Berdan Çayı, ve tarihe tanıklık etmiş
olan Silifke’de Göksu Nehri ilin önemli akarsularındandır. İl,
deniz-kum-güneş üçlemesinin dışına çıkarak, alternatif turizm
çeşitlerini sunmaktadır. İnanç , Yayla, Trekking, Rafting, Yamaç
paraşütü, Su sporları, Kayak, Dağcılık gibi. Dağlara çıkıldıkça
farklı iklimler yaşanmakla beraber, kıyı şeridinde tipik Akdeniz
iklimi hüküm sürer; yani yazlar sıcak ve kurak, kışlar ise ılık
ve yağışlı geçer. İlin yaklaşık 108 km. uzunluğunda kumsal
plajları vardır.
Adana’dan 69 km.,Antalya’dan 487 km. ve Konya’dan 348 km.
uzaklıkta olan Mersin merkezi yeni ve modern bir liman
şehridir.Büyük kentlerle demiryolu ve karayollarıyla ulaşım
yapılırken, yabancı limanlarla da gemi seferleriyle
bağlantılıdır. Yıl boyunca Mersin ile Gazimagosa arasında
düzenli feribot seferleri vardır. Mersin’in modern bir kent
olması nedeniyle, turistler burada kalmakta ve Mersin’i
Kapadokya, Güney doğu Anadolu Batı Akdeniz ve Kıbrısa, geçiş
merkezi olarak seçmektedirler.
Mersin, ticaret ve ekonomi alanlarında olduğu kadar turizmde de
son yıllarda olumlu atılımlar yapmıştır. Nitekim “Kardeş Kent”
sayısının artması Dünya Uluslarının Mersin’e olan yakın
ilgilerini göstermektedir.
Mersin Belediyesinin bağlı olduğu Dünya Kardeş Kentleri
şunlardır:
1-ABD/Californiya-Santa Fee Springs (l965)
2-İTALYA/Rimini (1980)
3-Japonya/Kushimoto (1997)
Mersin kentinin merkez sınırlarını, doğuda Tırmıl Tepe, Batıda
Yumuktepe Höyükleri oluşturmaktadır. Bu Höyükler , Mersin
kurulmadan çok önceleri Neolitik ve Kalkolitik dönemlerde, bu
alanda yerleşimlerinin olduğunu kanıtlamaktadır. J.Garstang
tarafından Yumuktepe’de yapılan kazılar sonucunda en yoğun
yerleşimin Neolitik ve Kalkolitik dönemlerde olduğu ortaya çıksa
da 1993 yılında yeniden başlayan kazı çalışmaları , bu yerleşik
düzenin Arap istilaları ve Bizans döneminde de devam ettiğini
göstermiştir.
Antik dönemde ise Mersin’in deniz kıyısında bir yerleşim yeri
olduğunu gösteren veriler vardır. C. Texier Mersin’in antik
Zephyrium Kenti olduğunu yazmaktadır. Halkevi civarındaki temel
kazılarında ve Çavuşlu Mahallesinde ele geçen rastlantısal
buluntular kentin tarihini Antik döneme kadar götürmektedir.
Antik kente ait harabeler XIX. Yüzyılda Mersin’e gelen seyyahlar
tarafından da gözlenmiştir. Ortaçağda Mersin hakkında pek fazla
bilgi bulunmamaktadır. Bu dönemde özellikle Tarsus’un önemli bir
merkez olduğu bilinmektedir. Hıristiyanlığın hac kentlerinden
biri olan bu kent, Müslüman Araplar ile Bizanslar arasında sık
sık el değiştirmiştir.
Anadolu Selçuklu Döneminde de varlığını sürdüren kentin
yakınında “ Mersin “ isminde bir yerleşimden XIX. yüzyıl
seyyahlarına gelene kadar bahsedilmemektedir.
Mersin Yumuktepe ve Zephyrium yerleşmelerine rağmen, ancak 19.
Yüzyıl ortalarında gelişme sürecine girmiş ve İçel İli’nin
merkezi olmuştur. Kaynaklarda, Mersin adının Mersin oğulları
aşiretinden veya yörede bol miktarda yetişen Mersin ağacından
geldiği yazılmaktadır.
150 yıllık geçmişinde buralarda , farklı dinlere , kültürlere ve
etnik topluluklara mensup insanların yaşaması, toplumsal
kaynaşmanın gerçekleştiğini ve bunun devam ettiğini
göstermektedir. 1886’ da Amerika, Almanya, Fransa, İngiltere,
Rusya gibi bir çok ülkenin konsolosluklarının bulunduğu önemli
bir liman kenti olmuştur. I. Dünya savaşından sonra Mersin’in
sosyo-ekonomik yapısında önemli değişiklikler olmuş ve ekonomik
dinamizmini kaybetmiştir.
Mersin şimdi ikinci hızlı kentleşmesini yaşamaktadır. Modern
limanı, Serbest bölgesi, Büyük Sanayi ve Ticari Kuruluşları ile
hızla gelişmekte olan bir İl’dir. Çok sayıda Antik örenyerleri,
denizi , Narenciye bahçeleri ile çevrili yeşil doğası ve
kültürel etkinlikleri ile büyük bir kültür ve turizm
potansiyeline sahiptir.
MERSİN'İN KRONOLOJİSİ
M.Ö. 6000-5500 Neolitik Dönem
M.Ö. 5500-3000 Kalkolitik Dönem
M.Ö. 3000-2000 İlk Tunç Çağı
M.Ö. 2000-1700 Orta Tunç Çağı
M.Ö. 1700-1200 Kizuvatna Krallığı
M.Ö. 1200-612 Kue Krallığı
M.Ö. 546-333 Pers Krallığı
M.Ö. 301-101 Selevkoslar Dönemi
M.Ö. 101- M.S.-395 Roma Dönemi
M.S. 395-661 Bizans Dönemi
M.S. 661 Muaviyenin Mersin'in bazı yörelerini ele geçirmesi.
M.S. 685-960 Yörenin Bizans ve Araplar tarafından sık sık el
değiştirmesi.
M.S. 960 Bizanslıların yöreye egemen olması.
1082 Süleyman Şah'ın yöreye egemen olması.
1124 Ermenilerin Tarsus'u ele geçirmesi.
1224 Anadolu Selçukluları Dönemi.
1254 Karamanoğulları Dönemi.
1357 Silifkenin Karamanoğulları Beyliğinin eline geçmesi.
1473 Gedik Ahmet Paşa'nın Silifke'yi Osmanlı topraklarına
katması.
1516 Mersin ve Tarsus Yöresinin Osmanlı yönetimine katılması.
1852 Mısırlı İbrahim Paşa'nın Mersin yöresini ele geçirmesi
1859 Mersin yöresinin Osmanlı topraklarına katılması
17 Aralık 1918 Mersin'in, İngilizlerce işgali.
19 Aralık 1918 Tarsus'un, Fransızlarca işgali.
02 Ocak 1919 Mersin'in, Fransızlarca işgali
20 Temmuz 1920 Fransızlarla yapılan Bağlar Savaşı.
05 Ağustos 1920 Pozantı Kongresi.
20 Aralık 1921 Ankara Antlaşması (Çukurova'nın işgalciler
tarafından boşaltılması.)
27 Aralık 1921 Tarsus'un düşman işgalinden kurtuluşu.
03 Ocak 1922 Mersin'in düşman işgalinden kurtuluşu.
17 Mart 1923 Atatürk'ün Mersin'i ziyareti
1924 Mersin'in Vilayet oluşu.
1933 Mersin' in ,İçel'in Vilayet Merkezi olan Silifke ile
birleştirilmesi ve İl oluşu.
2002 İçel adının Mersin olarak değiştirilmesi. |